انداخته ، گفت : يا ليت ذا القطا لنا * و نصف مثله معه إلى قطاة أهلنا * إذن لنا قطا مائة * * * اگر آن كبوتران ، و نصف آن‌ها از من بودند ، با كبوتر خودم صد كبوتر مىشد . اتّفاقا كبوترها همه در دام صيّاد افتاده ، آن‌ها را شمردند . همان‌طور كه زرقا گفته بود ، تعداد آن‌ها شصت و شش عدد بود . 1154 - تكامل امام فخر رازى در بعضى از اعتقادات خود ، موافقت معتزله نموده ، چنان‌چه در « معالم التنزيل » گفته : عندى ان الملك افضل من البشر ؛ و بر اين مطلب وجهى ذكر مىكند . آن‌كه سماوات نسبت به ملايكه چون بدن و كواكب بسان قلب‌اند . نسبت بدن به بدن ، بسان نسبت روح به روح است . چون اجسام سماوى ، اشرف از اجسام عنصرى و ابدان بشرى است ، ارواح سماوى هم كه ملايكه‌اند ، اشرف از نفوس انسانى است . هم در « معالم التنزيل » نزديك به مذاق حكماى فلاسفه ، اجراى برهانى بر ثبوت رسول نموده ، گفته كه انسان يا ناقص است و يا در ذات خود كامل . اگر ناقص است ، آن ادنى درجهء انسانى است . اگر كامل است ، در ذات و قدرت بر تكميل غير دارد . آن از جملهء انبيا و در درجهء عاليه است ، پس كمال و تكميل ، آن‌گاه معتبر است كه قوّهء نظريه و عمليّه را در طاعت حق تعالى مصروف دارد . آنان‌كه درجهء ايشان در كمال در اين دو قوّهء اعلى باشد ، درجات ولايتشان اكمل است و آنان‌كه درجات تكميل غيرشان در اين دو قوّهء اعلى باشد ، درجات نبوّت را اكمل دارند . چنان‌چه هنگام ظهور مقدم محمّدى صلّى اللّه عليه و إله رنگ كفر و عدوان ، صفحهء گيتى را فرا گرفته و يهود در افترا بر انبيا و تحريف تورات و تبشير ذات الهى به مخلوقات ، گوى ضلالت در ميدان گمراهى ربوده و نصارى در اثبات الهين غير ذات بارى و تحليل نكاح امّهات و بنات به غايت ضلالت گرفتار گشته ، اعراب در پرستش اصنام و نهب و غارت همسايه به كران گمراهى را در جهان گمراهى جهانيدند . چون حضرت محمد صلّى اللّه عليه و إله مبعوث گرديد و خلق را به دين حق دعوت فرمود ، خلق از باطل به جانب حق و از كذب به سوى صدق گراييده ، ظلمت كفر به نور ايمان مبدّل گشت . چنان‌كه در اكثر بلاد ، هر زبانى ناطق به توحيد اللّه و عقول اختيار معرفت اللّه نموده ، هركس به قدر امكان از حبّ